معماری

عفو گذشت به تقوا نزدیک تر است!

نکته های قرآنی در باره عفو و گذشت
۸-عفو گذشت به تقوا نزدیک تر است!
اهمیت عفو گذشت و بخشش دیگران ، خصوصا افراد خانواده و مخصوصا همسر آن قدر زیاد و مهم است که خداوند سبحان این کار را از هر چیز دیگر به تقوا و پرهیزکاری نزدیک تر معرفی فرموده است .
در حقیقت در سایه گذشت طرفین دعوا و مشاجره ، این امور به جنگ ودر گیری و آبروریزی طرفین و گرفتار شدن در ورطه مخارج سنگین و خصوصا تلفات انسانی تبدیل نمی شود و موجبات خسارتهای جبران ناپذیر برای جامعه اسلامی فراهم نمی آید.
گاهی واقعا یک گذشت از یک درگیری سنگین و تلفات زا جلوگیری می کند و بخشش یک طرف باعث بخشش طرف مقابل و ختم درگیری می شود.
بر این اساس است که خداوند متعال به زن و شوهرهایی که قصد جدایی دارند سفارش فرموده است که با روحیه گذشت و بزرگواری باهم برخورد نمایند واز یکدندگی و لجاجت که کارهای شیطانی و هزینه آور است بپرهیزند.
در آیه سوره بقره در این خصوص آمده است :
…وَأَنْ تَعْفُواْ أَقْرَبُ لِلتَّقْوَى وَلَا تَنْسَوُا الْفَضْلَ بَیْنَکُمْ إِنَّ اللَّهَ بِمَا تَعْمَلُونَ بَصِیرٌ .
واگر زنان را قبل از آمیزش طلاق دهید، در حالى که براى آنها مهریه تعیین کردهاید، نصف آنچه را تعیین کرده اید (به آنها بدهید،) مگر اینکه آنها (حقّ خود را) ببخشند و یا کسى که عقد ازدواج به دست اوست آنرا ببخشد، و اینکه شما گذشت کنید، (و تمام مهر آنان را بپردازید) به پرهیزگارى نزدیکتر است. و گذشت و نیکوکارى در میان خود را فراموش نکنید که همانا خداوند به آنچه انجام مى دهید بیناست.
مفسر تفسیر نمونه ذیل این آیه نوشته است :
در جمله بعد مى گوید: «عفو و گذشت شما (و پرداختن تمام مهر) به پرهیزگارى نزدیک تر است و نیکوکارى و فضل را در میان خود فراموش نکنید که خداوند به آنچه انجام مى دهید بینا است» (وَ أَنْ تَعْفُوا أَقْرَبُ لِلتَّقْوى وَ لا تَنْسَوُا الْفَضْلَ بَیْنَکُمْ إِنَّ اللّهَ بِما تَعْمَلُونَ بَصیرٌ).
به طور مسلّم، مخاطب در این جمله شوهرانند و در نتیجه در جمله قبل سخن از گذشت اولیاء، و در این جمله، سخن از گذشت شوهران است.
و جمله «وَ لا تَنْسَوُا الْفَضْلَ بَیْنَکُمْ» خطابى است به عموم مسلمانان، که روح گذشت و بزرگوارى را در تمام این موارد، فراموش نکنند.
روایاتى که از پیشوایان معصوم(ع ) به ما رسیده است، نیز آیه را به همین صورت تفسیر مى کند،(۱) و مفسران شیعه با توجه به مضمون آیه و روایات اهل بیت(ع ) نیز، همین نظر را انتخاب کرده اند و گفته اند: منظور از این عبارت، اولیاء زوجه هستند، البته مواردى پیش مى آید که سر سختى کردن در گرفتن نصف مهر، آن هم قبل از عروسى، ممکن است احساسات شوهر و اقوامش را جریحه دار کند و در صدد انتقام جویى بر آیند، و ممکن است حیثیت و آبروى زن را در معرض خطر قرار دهد، این جا است که گاه، پدر براى حفظ مصلحت دختر خود، لازم مى بیند که از حق او گذشت نماید.
جمله وَ أَنْ تَعْفُوا أَقْرَبُ لِلتَّقْوى: «عفو و گذشت شما به پرهیزکارى نزدیک تر است»، وظیفه مردان را در برابر زنان مطلقه خود بیان مى کند، که اگر تمام مهر را پرداخته اند چیزى پس نگیرند و اگر نپرداخته اند همه آن را بپردازند و از نیمى که حق آنها است صرف نظر کنند; زیرا مسلّم است دختر، یا زنى که بعد از عقد یا پیش از عروسى از شوهر خود جدا مى شود، ضربه سختى مى خورد و از نظر اجتماعى و روانى مواجه با مشکلاتى است، و بى شک گذشت شوهر و پرداخت تمام مهر، تا حدّى مرهم بر این جراحات مى گذارد.
لحن مجموعه آیه، بر اصل اساسى «معروف» و «احسان»، در این مسائل تأکید مى کند، که حتى طلاق و جدائى آمیخته با نزاع و کشمکش و تحریک روح انتقام جویى نباشد، بلکه بر اساس بزرگوارى، احسان، عفو و گذشت، قرار گیرد; زیرا اگر مرد و زنى نتوانند، با هم زندگى کنند و به دلائلى از هم جدا شوند دلیلى ندارد میان آنها عداوت و دشمنى حاکم گردد.
در تفسیر نور هم آمده است :
۱- در گفتگو ردرباره ى مسائل زناشویى خانواده، عفت کلام را مراعات کنید. «تمسّوهن»
۲- تعیین و پرداخت مهریه، بر مرد واجب است. «فریضه»
۳- عفو و گذشت از سوى زن و مرد، هر دو پسندیده است. یا زن نصف مهریه را ببخشد، یا مرد تمام مهریه را بدهد. «یعفون… تعفوا»
۴- اجازه ازدواج زن، با ولىّ اوست. «بیده عقده النکاح»
۵ – کسانى که بخشش دارند، به تقوى نزدیکترند. «وان تعفوا اقرب للتّقوى»
۶- طلاق باید همراه با عفو و فضل باشد. «تعفوا… لاتنسوا الفضل»
۷- در طلاق نباید مسائل اخلاقى و کرامتهاى انسانى را به فراموشى سپرد. «ولا تنسوا الفضل بینکم»
————————
۱-«کافى»، جلد ۱، صفحه ۱۰۶ (دار الکتب الاسلامیه) ـ «وسائل الشیعه»، جلد ۱۹، صفحه ۱۶۸، و جلد ۲۱، صفحات ۳۱۵ و ۳۱۷ (چاپ آل البیت) ـ «بحار الانوار»، جلد ۱۰۰، صفحات ۳۵۸ و ۳۵۹ ـ «من لایحضره الفقیه»، جلد ۳، صفحات ۸۸ و ۵۰۶ (انتشارات جامعه مدرسین، ۱۴۱۳ هـ ق).

همچنین ببینید

پیکر شهید حسین پوربافرانی تشییع و در گلزار شهدای بافران آرام گرفت

پیکر پاک شهید حسین پوربافرانی که بعد از ۳۵ سال در جریان کاوش و تفحص …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.